BACS-verplichting 2026 in Vlaanderen

Wat is BACS? 

Een Building Automation and Control System, kortweg BACS, is één systeem waarin verschillende slimme technische installaties zijn samengevoegd. Een BACS is in staat om een gebouw automatisch te monitoren, aan te sturen en te optimaliseren als het gaat om ventilatie, verlichting, verwarming en koeling. Op deze manier helpt een BACS een gebouw niet alleen slimmer, maar ook energiezuiniger en comfortabeler te maken.  

Wat houdt de BACS-verplichting in?

De BACS-verplichting is de Vlaamse richtlijn die voortvloeit uit de Europese EPBD-richtlijn.* Deze EPBD-richtlijn, oftewel de Energy Performance of Buildings Directive, heeft als doel de energieprestatie van gebouwen in de Europese Unie te verbeteren. De BACS-wetgeving geldt sinds 1 januari 2026 voor alle niet-residentiële gebouwen met een nominaal thermisch vermogen van 290 kW en meer. Vanaf 2030 zal de verplichting gelden voor alle niet-residentiële gebouwen met een nominaal thermisch vermogen vanaf 70 kW. 

*Let op! In België geldt een afzonderlijke invulling van de EPBD-richtlijn voor drie verschillende landsdelen: Vlaanderen, Brussel en Wallonië. De informatie in deze blog is alleen van toepassing voor Vlaanderen. 

De belangrijkste (uitgangs)punten van de BACS-verplichting

Het Building Automation and Control System dat je als gebouweigenaar laat installeren, dient in staat te zijn om verschillende handelingen uit te voeren. Dit is opgenomen in de BACS-verplichting. De belangrijkste vereisten zijn:  

1. Monitoren van energieverbruik 

Het BACS moet in staat zijn om het energieverbruik in het gebouw te controleren, analyseren en bij te sturen. Dit geldt voor alle vormen van energie die in het gebouw worden gebruikt.  

2. Toetsen van energie-efficiëntie

Hier hoort bij dat het BACS efficiëntieverliezen en rendementsverliezen van technische bouwsystemen kan opsporen én de verantwoordelijke persoon informeert met voorstellen om de energie-efficiënte te verbeteren.  

3. Communiceren met verbonden technische bouwsystemen

Het BACS moet kunnen communiceren, samenwerken en informatie uitwisselen met technische bouwsystemen van verschillende soorten technologieën, toestellen en fabrikanten. 

4. Monitoren van het binnenmilieu 

Deze vereiste houdt in dat het BACS onder meer de temperatuur, relatieve vochtigheid en CO2 meet, kortweg het binnenmilieu van het gebouw.   

5. Hernieuwbare energie en energieopslag

Volgend uit de BACS-wetgeving moet het systeem in staat zijn om het eigen gebruik van hernieuwbare energie en/of restwarmte te kunnen verbeteren. Een voorbeeld hiervan is energieopslag.  

De voordelen van BACS-compliance 

Dankzij de inzet van slimme technologie, wordt BACS-compliance een stuk gemakkelijker. Met een BACS-oplossing geniet je van: 

Objectieve en heldere inzichten in energieverbruik en prestaties

De toepassing van slimme sensoren, realtime monitoring en data‑analyse zorgt voor een feitelijke inzage in hoe het gebouw presteert. En je kunt energieprestaties niet alleen meten en inzien; er kan ook worden bijgestuurd.  

Flexibiliteit voor toekomstige optimalisatiemogelijkheden

Met een slim Building Automation and Control System ben je als gebouweigenaar in staat om gericht verbeteringen in te plannen, zoals het integreren van nieuwe technologieën of opschalen naar meerdere gebouwen binnen één centraal beheersysteem. Daarnaast worden verbeteringen planbaar en wordt het effect ervan aantoonbaar.  

Voorspelbaarheid in exploitatie en budgettering

Met een BACS wordt gebouwbeheer voorspelbaar. Zo geven installaties het zelf aan zodra prestaties minder worden en worden afwijkingen in een vroeg stadium ontdekt. Deze voorspelbaarheid kan risico’s verkleinen en onnodige uitgaven voorkomen.  

Structureel waarde- en risicobeheer van het vastgoed

Een BACS draagt bij aan een hogere marktwaarde van het gebouw en zorgt dat de levensduur van installaties wordt verlengd dankzij sturing en onderhoud. Het gebouw wordt bovendien beter verhuurbaar omdat het voldoet aan de hogere comforteisen die huurders stellen.  

BACS-wetgeving: waarom nu actie ondernemen?

Het implementeren van een BACS is sinds 2026 een verplichting en dus zul je als gebouweigenaar actie moeten ondernemen. Maar er zijn meer redenen dan alleen compliance om nu te handelen. Je kunt meteen profiteren van enkele mooie bijkomstigheden van een BACS.  

Optimaliseren van gebouwprestatie

Een BACS zorgt ervoor dat je gebouw continu goed wordt afgestemd op wat er op dat moment nodig is, zoals zonwering op basis van bezetting van je kantoor of het inspelen op inefficiënt gebruik, en het voorkomen van piekbelasting.    

Kostenbesparing

Met een BACS kun je profiteren van een afname van het energieverlies omdat bijvoorbeeld de verlichting en HVAC optimaal worden ingesteld. Dit komt doordat een BACS efficiënt en vraaggestuurd werkt. Daarnaast heb je minder last van onverwachte storingen en onvoorziene onderhoudswerkzaamheden omdat er continu wordt gemonitord. Ook dit werkt kostenbesparend.  

Toekomstbestendig gebouw

Een gebouw met een BACS voldoet aan toekomstgerichte verplichtingen zoals realtime energiebeheer en CO2-reductie. Het maakt bovendien mogelijk dat technologieën als laadpalen of warmtepompen makkelijk kunnen worden geïntegreerd. Een BACS werkt op basis van data, waardoor er constant veel informatie wordt verzameld over gebruikspatronen en energielevels. Inzichten die waardevol zijn als er besluiten moeten worden genomen over nieuwe investeringen.  

Meer comfort

Wanneer een BACS optimaal zijn werk doet, komt dit ten gunste van de gebruikers van het gebouw. Temperatuur, luchtkwaliteit en verlichting reageren op aanwezigheid, zodat de gebruiker zich zo comfortabel mogelijk voelt. Dit zorgt voor een lager ziekteverzuim en een verbeterde productiviteit.  

Priva’s visie op de BACS-verplichting in Vlaanderen

Priva maakt BACS-regelgeving graag eenvoudig bereikbaar. Daarvoor zijn er verschillende oplossingen mogelijk: 

• Priva Digital Services, voor data-inzichten, notificaties en mogelijkheden om systemen slimmer te beheren en sneller te reageren op gebeurtenissen.
• Energy Insight, voor duidelijke energierapportage van het gebouw.
• Touchpoint One, voor het meten en aanpassen van temperatuur, relatieve vochtigheid (RV) en CO₂ in de ruimte.